Mieszkałem na Dolnej 10a – wspomina Kazimierz Furmańczyk (część XXXVIII)

Część I, Część II, Część III, Część IV, Część V, Część VI, Część VII, Część VIII, Część IX, Część X, Część XI, Część XII, Część XIII, Część XIV, Część XV, Część XVI, Część XVII, Część XVIII, Część XIX, Część XX, Część XXI, Część XXII, Część XXIII, Część XXIV, Część XXV, Część XXVI, Część XXVII, Część XXVIII, Część XXIX, Część XXX, Część XXXI, Część XXXII, Część XXXIII, Część XXXIV, Część XXXV, Część XXXVI, Część XXXVII

27/ Przed rokiem 2010

W poprzednim odcinku zabrakło mi miejsca na wydarzenia następujące bezpośrednio po utworzeniu Instytutu Nauk o Morzu, czyli po 1990 roku. Otóż razem z dyrektorem dr. hab. Stanisławem Musielakiem za pośrednictwem British Council, mieliśmy okazję odwiedzić Uniwersytet w Southampton i skorzystać z rad prof. Michael Collins’a, jednocześnie Editora in Cheaf Continental Shelf Research. Bardzo skwapliwie skorzystaliśmy z jego uwag i rad dotyczących badań strefy brzegowej morza.

Drugim kierunkiem wizyt związanych ze strefą brzegową była Holandia. Prof. Frank van der Meulen z Uniwersytetu w Amsterdamie zaprosił nas do złożenia wizyty u niego. I zasugerował wizytę u prof. Terwind’a w Utrchcie, z czego skorzystaliśmy. Zarówno dla nas, jak też paru naszych, wyróżniających się studentów, których zabraliśmy ze sobą było to ogromne przeżycie. W tym czasie prof. Frank van der Meulen był jednocześnie członkiem Cauncil EUCC. Zaprzyjaźniliśmy się i kontakt utrzymujemy do dzisiaj. Rozmowy z Frankiem, człowiekiem o ogromnej i szerokiej wiedzy, bardzo pomogły mi zrozumieć historię Holandii oraz jej gospodarkę wodną. Oraz istotność i sposoby ochrony wydm, które oprócz ochrony przed powodzią sztormową, są używane również do uzdatniania wód rzecznych.

Współpracę z Uniwersytetem w Kilonii rozpoczęliśmy od naszego udziału w seminariach w Kilonii. I uczestnictwa w organizowanej przez nich szkole letniej o strefie brzegowej południowego Bałtyku wraz z wycieczkami wzdłuż brzegów Niemiec i Polski.
W tym czasie bywałem co roku w Kilonii w ramach programu Socrates Erasmus, prowadząc zajęcia ze studentami (na prośbę prof. Roberto Mayerle) na międzynarodowych studiach „Coastal Science and Engineering”. Roberto zasugerował mi, żebym przysłał na te studia moich studentów z Polski. W rezultacie przysłałem dwójkę moich magistrantów: Patrycję Czerniak (obecnie Enet) oraz Adama Kubickiego.

Realizowali tam oni swoje drugie prace magisterskie dotyczące „bram” na fragmentach wybrzeży niemieckich.

Moi studenci w Kilonii: Patrycja Czerniak (obecnie Enet), Adam Kubicki i ja K. Furmańczyk.

Po skończeniu studiów w Szczecinie i Kilonii, pracowali parę lat na Uniwersytecie w Kilonii pod kierunkiem dr Klausa Schwarzera. Następnie Adam obronił doktorat i stał się ekspertem od pomiarów batymetrycznych z użyciem sonaru (mieszka w Niemczech i pracuje w Wilhelmshaven). A Patrycja po konkursie dostała się do holenderskiej firmy ARKADIS, następnie pracowała w EUCC, oraz DELTARES, skąd aplikowała do sekretariatu ONZ, jako ekspert marine spatial planing dotyczący Morza Północnego. Jest również ekspertem Komisji Europejskiej. Szczegóły dotyczące jej pozycji można znaleźć w Internecie pod hasłem „Patrycja Enet” wraz z jej aktualnym zdjęciem. Od ich (Patrycji i Adama) czasów studenckich utrzymuję z nimi stały serdeczny kontakt.

Zarząd Związku Miast i Gmin Morskich

W 2001 roku zostałem zaproszony przez Związek Miast i Gmin Morskich do doradzania im w sprawach erozji i ochrony brzegów. Praca z „samorządowcami” była dla mnie ciekawym i uczącym doświadczeniem. Moje zaangażowanie w tą współpracę zostało docenione, gdyż w roku 2003 zostałem uhonorowany Nagrodą Związku im. Przemysława Smolarka. Współpracę ze Związkiem kontynuowałem aż do mojego przejścia na emeryturę.
Na początku lat 2000 zaczęły się konkursy europejskie na t.zw. Centra Doskonałości. Jednym z laureatów został Uniwersytet w Kłajpedzie, a konkretnie ich zespół o nazwie COLAR. W latach 2002-2005 miałem zaszczyt być (w międzynarodowym gronie), członkiem Advicory Board tego centrum, co wiązane było z częstymi podróżami do Kłajpedy oraz uczestnictwem i dyskusją w międzynarodowym gronie, dotyczącą znaczących osiągnięć tego centrum.
W roku 2003 Instytut Nauk o Morzu uzyskał prawa doktoryzowania w zakresie Nauk o Ziemi w dyscyplinie Geografii. Był to milowy krok w rozwoju naszego Instytutu. Głównie dzięki intensywnym staraniom organizacyjnym prof. Stanisława Musielaka, a naukowym osiągnięciom nas wszystkich.
W czasie swoich badań i działalności społecznej, zwróciłem uwagę na brak forum wymiany myśli dotyczących t.zw. Zintegrowanego Zarządzania Obszarami Przybrzeżnymi (ZZOP), szczególnie dotyczących strefy brzegowej morza. Zainicjowany tematyką projektów europejskich oraz działalnością EUCC zacząłem wraz z zespołem z naszego Instytutu organizować w 2003 roku ogólnopolskie sympozja w Niechorzu dotyczące stanu ZZOP w Polsce w aspekcie erozji brzegu i jego ochrony oraz perspektyw rozwoju tego procesu. Patronami sympozjum byli: Ministerstwo Infrastruktury, ZMIGM oraz EUCC. Pokłosiem sympozjum oraz raportu naukowego projektu EUROSION była monografia wydana w 2005 roku przy dużym poparciu Urzędu Morskiego w Szczecinie. Zachęceni zainteresowaniem problematyką ZZOP, zorganizowaliśmy serię sympozjów pod wspólnym tytułem: „ZZOP w Polsce – stan obecny i perspektywy”, gdzie każde sympozjum dotyczyło innych zagadnień. Poniżej wykaz wszystkich części monografii:
2005 cz. 1 „Problemy erozji brzegu”,
2006 cz. 2 „Brzeg morski – zrównoważony”,
2008 cz. 3 „Morze – ląd wzajemne relacje”,
2012 cz. 4 „ Zagrożenia i systemy ostrzegania”,
2014 cz. 5 „Turystyka na nadmorskich obszarach NATURA 2000 – nauka i praktyka”.

W latach 2004-2006 brałem wraz z zespołem udział w programie INTERREG IIIC, projekcie MESSINA (Managing European Shoreline and Sharing Information on Nearshore Areas). Koordynatorem projektu był Narodowy Instytut Geograficzny w Paryżu. A udział brały w nim zarówno uczelnie, jak również instytucje zajmujące się strefą brzegową (łącznie 12) z: Francji, Holandii, Szwecji, Włoch, Hiszpanii, Polski i Wielkiej Brytanii.

Ze strony Polski uczestniczyli w nim: Uniwersytet Szczeciński (INoM) wspomagany przez Urząd Morski w Szczecinie oraz Gmina Rewal. W tym czasie Joanna Dudzińska-Nowak prowadziła badania długoterminowych zmian brzegu Zatoki Pomorskiej. I w 2006 roku zrealizowała swoją pracę doktorską z wyróżnieniem, z czego jako jej promotor jestem dumny. Gratuluję.

Udziały naszego zespołu w projektach zarówno europejskich, jak też krajowych można znaleźć w międzynarodowych czasopismach naukowych oraz w poszczególnych tomach wymienionej monografii ZZOP.
Około lat 2008-09 ogromny wysiłek całego zakładu w postaci badań i kontaktów międzynarodowych zaowocował w rozpoznawalności naszego zespołu nie tylko w Europie. Rezultatem powyższego było powierzenie nam zorganizowania o światowym zasięgu: International Coastal Symposium, o czym w następnym odcinku.

c.d.n.

Autor wspomnień i posiadacz udostępnionych materiałów zdjęciowych – Kazimierz Furmańczyk