Obelisk Wilhelma I w Kgl. Pr. Gewehrfabrik Danzig
W 1897 roku na dziedzińcu Kgl. Pr. Gewehrfabrik Danzig stanął obelisk upamiętniający cesarza Wilhelma I (ur. 22 marca 1797 w Berlinie, zm. 9 marca 1888 tamże). Uroczyste odsłonięcie obelisku odbyło się 22 marca czyli w dniu którym przypadała setna rocznica jego urodzin. Był to zatem taki obelisk rocznicowo-dziękczynny, bowiem oprócz tego że był on Cesarzem Niemiec, był równocześnie Królem Prus. A fabryka broni w Gdańsku jak by nie patrzeć była przecież Królewsko-Pruską.
Należy dodać że obelisk na dziedzińcu Gewehrfabrik Danzig został postawiony wcześniej niż inny bardziej znany nam z Gdańska pomnik cesarza Wilhelma I, który został odsłonięty przed Bramą Wyżynną dopiero w 1903 roku.
Obelisk stanął niewątpliwie w centralnym punkcie dziedzińca fabrycznego. Wystarczy sobie wyobrazić że wówczas dziedziniec było podzielony na kwartały ścieżkami na planie krzyża.
Nie ma co prawda zdjęć, ani bardziej szczegółowych przekazów jak miałby wyglądać ten obelisk. Jednak na podstawie znanych innych pomników i obelisków z tamtego okresu można przyjąć następujący wygląd:
Nie był to zapewne monumentalny obiekt. Zatem na kamiennym cokole, był osadzony granitowy blok. Szczyt granitowego bloku udekorowanym był rzeźbą w postaci wojskowego orla pruskiego. (vide pomnik IR 128). Na granitowym bloku umieszczony był medalion (okrągły lub owalny) z wizerunkiem popiersia Wilhelma I, zapewne ubranego po wojskowemu z pikielhaubą na głowie (wszak to był wojskowy obiekt). Medalion najprawdopodobniej był odlany z brązu.
Na medalionie prawdopodobnie mogły być umieszczone napisy:
WILHELM DER GROSSE DUTSCHER KAISER, KOENIG VON PREUSSEN
oraz
ZUM ANDENKEN AN DEN HUNDERSTEN GEBURSTAG DES GROSSEN KAISERS WILHELM I 1797 – 22 MAERZ – 1897
(vide medal z okazji setnych urodzin Wilhelma I).
Dzisiaj po tym obelisku nie ma już żadnego śladu istnienia. Nie przetrwał on wiatrów historii. Nie wiadomo jednak czy zaraz po 1918 roku czy też nastąpiło to dopiero po 1945r. W każdym bądź razie nie są znane jego dalsze losy.
Autor tekstu: Piotr J. Bochyński
Bibliografia:
Jan Daniluk (2016). Pomnik 128. Gdańskiego Pułku Piechoty. [online] Opowiadacze Historii. Available at: https://www.opowiadaczehistorii.pl/pomnik-128-gdanskiego-pulku-piechoty/ [Accessed 21 Mar. 2026].
Gottfried Steuer: Geschichte des Danziger Infanterie-Regiments Nr. 128. 1881-1906. zusammengestellt im Auftrage des Regiments, E.S. Mittler & Sohn, Berlin 1906.
www.ehrenzeichen-orden.de (2023). Kaiser Wilhelm I. Erinnerungsmedaille 1897. [online] Ehrenzeichen-orden.de. Available at: https://www.ehrenzeichen-orden.de/deutsche-staaten/kaiser-wilhelm-i-erinnerungsmedaille-1897.html [Accessed 21 Mar. 2026].
